Copy
View this email in your browser

Uitgelezen

  ZOMER 2018

Over mannen, mannelijkheid en feminisme
Wie denkt dat feminisme een vrouwenzaak is, vergist zich. Mannen (en alle andere genders) hebben immers evenzeer te lijden onder al te enge gendernormen. Bovendien kunnen we problematieken als huiselijk geweld of het glazen plafond niet aanpakken zonder mannen erbij te betrekken. Binnen het feminisme en genderstudies is er hier tegenwoordig meer dan ooit aandacht voor. Deze editie van Uitgelezen, onze nieuwsbrief over de bibliotheek, werpt dan ook een blik op  wat de RoSa-bib te bieden heeft over 'mannen' en 'mannelijkheid'.

Interview

'Je kan de feministische strijd niet winnen zonder dat je mannen meekrijgt, maar mannen hebben het feminisme ook nodig omdat het hen een beter leven biedt.’ Aan het woord is de Nederlandse feminist Jens Van Tricht. Wij interviewden hem naar aanleiding van zijn nieuwe boek dat vanaf deze maand ook te vinden is in de RoSa-bib.
credits: Jelmer de Haas
Binnen het feminisme is er niet altijd veel aandacht geweest voor het feit dat ook mannen lijden onder hokjesdenken. Jens van Tricht is één van de pioniers die in de lage landen stipuleert dat mannen vaak opgesloten zitten in het nauwe, destructieve keurslijf van mannelijkheid. Zijn jarenlange strijd voor mannenemancipatie heeft nu een weerslag gevonden in een boek met de veelbelovende titel ‘Waarom feminisme goed is voor mannen.’

“Ik ben de man die altijd gevraagd wordt over feminisme,” lacht Van Tricht op een Brussels terras vlak voor zijn boekvoorstelling bij deBuren. Al is dat wellicht weinig verrassend aangezien ‘feminisme voor mannen’ zowat zijn middle name is.

Van Tricht studeerde immers niet alleen vrouwenstudies, hij richtte ook Emancipator op, de Nederlandse organisatie voor mannenemancipatie. Bovendien is hij mede-coördinator van het Europese MenEngage Netwerk. In die hoedanigheid geeft hij onder andere workshops en lezingen over mannelijkheid en emancipatie. Daarbij pleit hij telkens opnieuw voor een wereld waarin iedereen zich in alle vrijheid als mens kan ontplooien. Lees meer...

 

RoSa bespreekt

Een groot deel van de kennis bij RoSa is opgebouwd dankzij de zorgvuldig gecreëerde collectie. Hieronder vind je onze recensies van twee opmerkelijke nieuwe aanwinsten in onze bibliotheek.
Katrien Van der Heyden
Is bont en blauw een mannenkleur? Man-zijn in tijden van grensoverschrijdend gedrag
Antwerpen: Witsand, 2018. 160 p.
Binnenkort in onze bib
 
In het boek 'Is bont en blauw een mannenkleur?' legt socioloog en genderexpert Katrien Van der Heyden bloot hoezeer de samenleving verantwoordelijk is voor het in stand houden van m/v-stereotypen en toxische mannelijkheid als gevolg ervan. In de strijd voor gelijke rechten en kansen voor vrouwen en mannen wordt seksisme vaak gezien als een probleem enkel voor vrouwen. Niettegenstaande veel vrouwen op straat, op het werk of in hun privéleven het slachtoffer kunnen worden van seksisme, ondervinden ook mannen er nadelige gevolgen van. Lees meer...
 

Jens van Tricht
Waarom feminisme goed is voor mannen
Amsterdam: Uitgeverij Atlas Contact 2018. 157 p.
Binnenkort in onze bib

Waarom feminisme goed is voor mannen’ is het nieuwe (en eerste) boek van Emancipator-oprichter Jens van Tricht, met wie we in deze editie van Uitgelezen ook een interview hebben. Van Tricht organiseert al jaren workshops en trainingen in Nederland rondom mannenemancipatie en noemt zichzelf trots een feminist. Zijn boek vangt ook aan met zijn persoonlijke verhaal over hoe hij tot de beslissing gekomen is Vrouwenstudies te gaan studeren en de impact die dat heeft gehad op zijn denken want nadenken over vrouwen en gender vereist noodzakelijkerwijze ook dat er nagedacht werd over mannen, en dat is nodig, meent Van Tricht. Mannen zitten vast in ‘het keurslijf van de mannelijkheid’ en dat maakt de overgrote meerderheid van de mannen allesbehalve gelukkiger. Lees meer...
 

De RoSa-lezer

Een panel lezers van de Rosa-bib bespreken voor jullie een boek uit onze collectie dat hen inspireerde, begeesterde of boeide.

Farha Ghannam
Live and Die Like a Man: Gender Dynamics in Urban Egypt
Stanford, CA: Stanford University Press, 2013. 222 p.
Binnenkort in onze bib

Loes Debuysere is onze externe recensent voor deze editie van Uitgelezen. Loes is onderzoeker aan het departement Conflict- en Ontwikkelingsstudies van de UGent, waar ze een doctoraat schreef over genderpolitiek in tijden van de Tunesische revolutie. Ze zet zich in voor een feministische universiteit die de huidige superdiverse maatschappij reflecteert en organiseerde onder meer een UGent Women's Strike op internationale vrouwendag.   Lees meer...
 

Retro RoSa

Al veertig jaar wordt er gebouwd aan de RoSa-collectie. Hoewel we in Uitgelezen vooral focussen op recentere werken binnen het feminisme en genderstudies, willen we jullie de oudere pareltjes die we regelmatig opduikelen in onze bib niet ontzeggen.
Georges Falconnet & Nadine Lefaucher
La fabrication des mâles
Paris: Editions du Seuil, 1975. 186 p.

 
In dit Franse boek uit 1975 interviewen twee sociologen mannen en jongens van over heel het land, en vragen hen wat het voor hen betekend een man te zijn, en hoe ze daartoe gekomen zijn. Vragen die tegenwoordig nog steeds gesteld worden!

Fun fact: De cover werd ontworpen door de tienjarige Eléonore.

De RoSa-bezoeker

Voor elke Uitgelezen vragen wij aan een van onze bezoekers waarom ze een bezoekje brengen aan onze bibliotheek, wat ze momenteel aan het lezen zijn en wat hun favoriete feministische boek is.
Evelien Chiau -
Contentbeheerder van Genderklik.be

 
In de RoSa-bib vind je niet allleen alles wat je moet weten over gender en feminisme, 't is ook gewoon een fijne plek om rustig te werken in hartje Brussel. Momenteel ben ik 'Inferior' van Angela Saini aan het lezen. Ik ben de laatste tijd heel erg bezig met hoe onze gezondheidszorg vrouwen benadeelt, en dat boek past daar perfect bij. Mijn favoriete feministische boek? Dat is 'Delusions of Gender' van Cornelia Fine!

Korte besprekingen

De nieuwe Uitgelezen focust op boeken omtrent een bepaald thema. Deze keer gaat onze aandacht uit naar jongens, mannen en mannelijkheid. Hieronder vind je besprekingen van een aantal van de boeken die we daarover hebben.
Hooper Charlotte
Manly states: masculinities, international relations and gender politics
New York: Columbia University Press. 2001.  297 p.
 
Charlotte Hooper geeft les over gender en internationale betrekkingen aan de Universiteit van Bristol. Ze onderzoekt welke rol mannen hebben in het vormen van internationale relaties en onderzoekt de stelling dat wereldmacht het resultaat is van voortdurende strijd van competitieve mannelijkheid. Hooper schrijft als universitair researcher academisch zonder oninteressant te worden. Wat ‘Manly States’ onderscheidt van andere studies over mannelijkheid in het veld is dat Hooper vertrekt vanuit een feministisch standpunt om mannelijkheid te bestuderen: iets dat niet veel onderzoekers haar voor hebben gedaan. 
 
Haar onderzoek wijst uit dat internationale politiek meerdere mannelijkheden schept in plaats van één, statische mannelijkheid. Hooper maakt een algemeen onderscheid tussen “hegemonische mannelijkheid” (geassocieerd met een elitaire, westerse mannelijke macht) en eerder “vrouwelijke mannelijkheden” (die ze associeert met zwarte mannen, niet-westerse mannen en homoseksuelen) en ze onderzoekt niet alleen de band die ze hebben met elkaar, maar ook  hun invloed op de internationale politiek in een eeuw van (economische) globalisatie en ongelimiteerde groei. 
 
mannelijkheid / identiteit / internationale betrekkingen / theorieën / feminisme


Corbett, Ken
Boyhoods: Rethinking masculinities
New York, Yale, 2009. 276p.

Psychotherapeut en -analist Ken Corbett toont in Boyhoods aan dat er niet één soort mannelijk- of jongensheid bestaat. Hoe normaal moet een jongen zijn om een jongen te kunnen zijn? Hoe normaal moet een jongen zijn om als mannelijk beschouwd te worden? Met deze onderzoeksvragen in het achterhoofd bestudeert de auteur zes jongens uit zijn praktijk die zogezegd buiten de norm van mannelijkheid vallen met speciale aandacht voor hun angst voor hun kleine gestalte en de druk om groter - en mannelijker - te zijn. Er wordt geijverd voor een genuanceerde benadering van mannelijkheid, het is immers complexer dan we denken. Corbett hoopt met zijn zes cases duidelijk te maken dat jongens zelf kunnen bepalen wat 'jongensheid' voor hen betekent, los van beperkingen: "No two boyhoods are the same. No one boy remains invariable."

mannelijkheid / jongens / identiteit / sekserollen / gezin / Verenigde Staten



Buchbinder David
Studying men and masculinities
New York, Routledge, 2013. 202 p.

Studying men and masculinities is een theoretische uitdieping van de term 'mannelijkheid' om te achterhalen waarom er na de jaren '60 wordt gesproken van een 'crisis in mannelijkheid'. Wat volgt is een literatuurstudie van alle grote gangbare onderzoeken die zijn verschenen over mannelijkheid, queer theory en het patriarchaat. Een goed naslagwerk voor wie meer wil weten over mannelijkheid maar het is geen diepgaande analyse, wat de auteur zelf aangeeft. "The field of masculinities studies is a rich, complex one, and given the scope of an introductory text such as this, I have had to narrow the focus." Interessant zijn de reflectieopdrachten in het begin van elk hoofdstuk om de lezer te doen nadenken over gangbare termen binnen mannelijkheidsstudies.

mannen / mannelijkheid / gender / patriarchaat / theorieën / universiteiten / leermiddel



Gurian Michael
Boys & girls learn differently: A guide for teachers and parents
San Francisco: Jossey-Bass, 2011. 380 p.

Gurian Michael lijkt niet zwaar te tillen aan de idee dat 'meisjes en jongens verschillend zijn', terwijl uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken - recent nog door Cordelia Fine (2017) en Katrien Van der Heyden (2018) - dat de onderlinge verschillen tussen jongens en meisjes veel groter zijn dan de verschillen onderling tussen de geslachten. Uitgaan van verschillen impliceert dat er geen gelijkenissen (kunnen) bestaan tussen meisjes en jongens. En daar wringt het schoentje. Stereotypen worden dan hardnekkig vastgehouden. Meisjes die op jongens lijken en vice versa worden dan als uitzonderingen beschouwd, terwijl elk kind uitzonderlijk is. Ervan uitgaan dat jongens beter niet worden blootgesteld aan 'meisjesachtige leermethoden' en beter 'de harde aanpak' krijgen, zou de leerlingen dus alleen maar verder weg duwen in de vooringenomen genderstereotiepe hokjes. Aandacht voor de uniciteit van elk kind is veel belangrijker, dan uitgaan van de idee dat meisjes onderling en jongens onderling eenheidsworst zijn. 

onderwijs / jongens / meisjes / leerprocessen / man-vrouwverschillen / basisonderwijs / secundair onderwijs / pedagogie / Verenigde Staten



 

Corbin Alain, Courtine  Jacques & Vigarello Georges (eds.)
A history of virility
New York: Columbia University Press, 2016. 744 p.

 
Viriliteit doorheen de tijd in de westerse wereld is het centrale thema in dit boek. Van het antieke Griekenland tot de huidige Verenigde Staten geeft het boek een inkijk in de evolutie en invulling van het begrip viriliteit. In 22 essays wordt viriliteit in relatie tot mannelijkheid beschreven. De eigenschappen verbonden met viriliteit waren anders in een mercantiele maatschappij dan deze in een militaire maatschappij. Voorbeelden uit de schilderkunst, beeldhouwkunst, literatuur, film en filosofie illustreren deze evolutie en transformatie in een cultuurhistorische context.
 
mannelijkheid / genderrollen / macht / onderwijs / burgerschap / historisch
 
Hanlon Niall
Masculinities, care and equality: identity and nurture in men’s lives
New York: Palgrace Macmillan, 2012. 260 p.

 
Mannen en zorg, het is geen evidente combinatie. Zorg wordt nog grotendeels gezien als het exclusieve domein van vrouwen. De toenemende arbeidsparticipatie van de vrouw zet deze exclusiviteit echter meer en meer onder druk. Ook van mannen wordt nu verwacht dat zij een deel van de zorgarbeid op zich nemen.  In Ierland veranderde, zoals zowat overal in Europa, geleidelijk aan de positie van de vrouw en dus ook deze van de man. Hoe staan de mannen zelf tegenover deze toenemende verwachtingen?  Niall Hanlon gaat op zoek naar antwoorden aan de hand van diepte-interviews met een dertigtal  mannen. 
 
mannen / mannelijkheid / zorg / emoties / gelijke kansen / zorgarbeid / Ierland
Hearn Jeff & Pringle Keith
European perspectives on men and masculinities: National and transnational approaches
New York: Palgrave Macmillan, 2005. 237 p.

Wat gebeurt er met mannen en mannelijkheid in Europa anno 2018? Dat vragen Jeff Hearn en Keith Pringle zich af in dit wetenschappelijk naslagwerk, dat een overzichtelijk inzicht wil bieden op mannelijkheid in Europa. Jeff Hearn is een Brits socioloog en research professor aan de Universiteit van Huddersfield in Engeland, mede-auteur Keith Pringle is een professor sociologie aan de Universiteit van Uppsala, waar hij zich specialiseert in kinderzorg en mannelijkheid. 
 
‘European Perspectives on Men and Masculinities’ is erg wetenschappelijk en bevat nogal veel statistische informatie, waardoor het een uitdaging kan zijn om informatie uit dit boek te verwerken. Hearn en Pringle onderscheiden verschillende thema’s in hun werk, nl. mannelijkheid in mediarepresentaties, huishouden en werk, geweld, gezondheid, sociale uitsluiting, etc. Interessant is vooral hun conclusie, die luidt dat problemen waaronder mannen lijden en problemen die mannen creëren nog overal voorkomen, en op complexe manieren zelfs verweven zijn met elkaar. Een boek voor researchers, studenten en leerkrachten die interesse hebben om onderzoek te doen naar sociale problemen, gender, nieuwe gezinsverbanden enzovoort.

mannen / mannelijkheid / media / manbeelden / arbeid / gezin / sociale ongelijkheid / geweld / gezondheid / wetgeving / overheidsbeleid / Europa / onderzoek

 

Haywood Chris, Mac an Ghaill Mairtin
Education and masculinities
London: Routledge, 2013. 169 p.
 
Veel is er reeds geschreven over jongens en onderwijs. Jongens doen het niet zo goed op school, is de algemene vaststelling. Heeft het te maken met de manier waarop het begrip mannelijkheid wordt ingevuld? In Education and masculinities wordt een up-to-date verslag gedaan van wat er reeds geschreven en onderzocht werd over dit thema. Tevens worden deze bevindingen kritisch geëvalueerd tegen de achtergrond van een geglobaliseerde wereld. In de verschillende hoofdstukken worden onder meer de relaties onderzocht tussen: feminisme-mannelijkeheid-onderwijs, sociale klasse-mannelijkheid-onderwijs en geweld-mannelijkheid-onderwijs
 
mannelijkheid / jongens / sociale klasse / leraren / identiteit / vrouwelijkheid


Messner Michael, Greenberg Max A. & Peretz Tal
Some men: feminist allies & the movement to end violence against women
Oxford: Oxford University Press, 2015. 256 p.
 
Feminisme is niet een thema dat alleen vrouwen aanbelangt. De laatste decennia zien we  dan ook dat mannen zich meer en meer kunnen vinden in  de feministische waarden en ideeën. De #MeToo-beweging heeft recent nog mannen een extra duwtje gegeven om zich solidair te tonen met de slachtoffers van geweld.  ‘Some men’ is hier een mooie illustratie van.  Hierin wordt  de mannenbeweging die zich actief engageert om geweld tegen vrouwen te stoppen voorgesteld. Het zijn de pioniers die  vanaf de jaren zeventig van vorige eeuw in de Verenigde Staten hun krachten bundelden en zich achter de eisen van de vrouwenbeweging schaarden.
 
profeministische mannen / mannenbeweging / seksisme / geweld / seksueel geweld / feminisme/ Verenigde Staten / 20e eeuw / 21e eeuw

 

Kaufman Michael & Kimmel Michael
The Guy’s Guide to Feminism
Berkeley: Seal Press, 2011. 199 p.
 
Met deze feministische gids voor mannen willen mede-oprichter van de White Ribbon Campaign Michael Kaufman en sociologieprofessor Michael Kimmel – twee van ’s werelds meest toonaangevende mannelijke pleitbezorgers van gendergelijkheid – mannen leren om feminisme te begrijpen. Volgens hen is het cruciaal dat ook hun geslachtsgenoten bijdragen aan de strijd voor gendergelijkheid, en dat kan pas als mannen beseffen hoe belangrijk en positief de veranderingen waar feministen voor strijden ook voor hen zijn. 
Het werd een grappig, vlot, toegankelijk en hip boek dat zo’n honderd thema’s behandeld in verschillende vormen: van lijstjes over strips tot interviews en kortverhalen. Elk hoofdstuk focust zich op hoe feminisme niet enkel voor vrouwen maar ook mannen zinvol is. 

feminisme / mannen / humor / gids

 
Wayne Martino & Goli Rezai-Rashti
Gender, Race, and the Politics of Role Modelling
New York: Routledge, 2013. 274 p.
 
Dit boek biedt een heldere reactie op de beleidsgerelateerde en door de media gecreeërde bezorgdheid over het tekort aan mannelijke leraren in het basisonderwijs. Door rekening te houden met de minderheidsperspectieven en te steunen op feministische en antiracistische kaders, verwerpt dit boek de neiging om gebruik te maken van rolmodellen als antwoord op de beperkte betrokkenheid van jongens op school. Martino en Rezai-Rashti voerden onderzoek in Canadese en Australische scholen en presenteren een overtuigende casus waarin ze rolmodellering ontleden aan de hand van raciale en structurele ongelijkheden. Het boek zoomt ook in op de impact van beeldvorming bij genderongelijkheid: zo wordt lesgeven in het basisonderwijs nog vaak als vrouwenberoep geportretteerd en gepercipieerd.

gender / etniciteit / rolmodellen / leraren / onderzoek / basisonderwijs / man-vrouwverschillen / mannelijkheid / pedagogie / onderwijs / zwart / mannen / Canada / Australië

Marion Bowl e.a.
Gender, Masculinities and Lifelong Learning
New York, NY: Routlegde, 2012. 190 p.
 
Verschillende academici riepen de voorbije jaar uit dat mannelijkheid zich in een crisis bevindt – zeker in het onderwijs. Maar is dat wel zo? Zijn mannen ondervertegenwoordigd in het onderwijs? Overtreffen vrouwelijke leerkrachten hun mannelijke collega’s op vlak van prestaties? Is er bewijs dat aantoont hoe mannen in het onderwijs benadeeld zijn?
Op basis van onderzoek uit het Verenigd Koninkrijk, Australië, Nieuw-Zeeland en Canada, belichten de vijf auteurs van dit boek hoe structurele factoren zoals klasse, etniciteit, leeftijd, kolonisatie en migratie een verband leggen tussen gender en onderwijs. Het boek biedt heel wat argumenten om debatten over de betrokkenheid van mannen en vrouwen in het onderwijs te voeren. Een aantal van de vanzelfsprekende opvattingen over mannen en hun betrokkenheid wordt kritisch benaderd met nieuw bewijs dat de hedendaagse complexiteit van gender en onderwijs aantoont. Met deze complexiteit in gedachten, bieden de auteurs een kader om de problemen die met gender en levenslang leren samenhangen te begrijpen.

volwasseneneducatie / gender / mannelijkheid / theorieën / participatie / man-vrouwverschillen / onderzoek / imperialisme / migratie / jongens / gescheiden onderwijs / vaderschap / Maori's / Canada / Nieuw-Zeeland

Aanwinstenlijst

Verdeeld over verschillende thema's serveren wij je in deze rubriek een up-to-date overzicht van de nieuwe aanwinsten in de RoSa-bibliohteek. Op een aantal uitzonderingen na kunnen alle boeken uitgeleend worden.

Vragen in verband met de collectie en aankoopsuggesties zijn welkom bij info@rosavzw.be.
Samenstelling : Anne April en Nan Verbeke

Download de aanwinstenlijst
 

Catalogus

Goed nieuws: sinds kort is RoSa overgeschakeld naar een nieuw bibliotheeksysteem. We zijn nu lid van Anet en dat levert een heldere zoekfunctie op waarmee je onze collectie altijd en overal online kan doorzoeken. Onze catalogus is beschikbaar via deze link.

Bibliotheek

De RoSa-bib is open van maandag tot donderdag van 10 u tot 17 u, op vrijdag na afspraak.
 
Tijdens de maanden juli en augustus zijn wij op vrijdag gesloten.

RoSa vzw
Zennestraat 40
1000 Brussel
(routebeschrijving)
02 511 56 22
info@rosavzw.be

GENDER IN DE PERS
KWESTIES
VORMING
TOOLS
BIBLIOTHEEK
Iets veranderen aan de manier waarop je deze mails ontvangt?